Dễ dàng tìm thấy một quán cà phê ở Hà Nội có không gian yên tĩnh, tầm nhìn đẹp, đồ uống ngon mà chi phí lại phải chăng, đặc biệt trong mùa đông. Khi trà sữa quá lạnh, một tách cà phê ấm nóng trên tay chắc chắn là lựa chọn hoàn hảo. Nhưng nếu nhắc tới những quán cà phê “huyền thoại”, tồn tại lâu đời, thì những người sành cà phê thường nhớ ngay bốn tên tuổi nổi bật: Nhân – Nhĩ – Dĩ – Giảng/ Năng. Hãy cùng Chuyên Coffee khám phá bộ tứ cà phê huyền thoại của mảnh đất Kinh kỳ Hà Nội nhé!
Những quán cà phê lâu đời tại Hà Nội rất nhiều, từ Lâm Nguyễn Hữu Huân, đến Đinh ở 13 Đinh Tiên Hoàng, hay Nhân trên phố Hàng Hành… nhưng nhắc đến “Tứ trụ cà phê” một thời nổi danh, ai cũng nằm lòng “Nhân – Nhĩ – Dĩ – Giảng” – những quán cà phê đã trở thành linh hồn của Hà Nội từ những thập niên trước. Không chỉ là nơi dành cho “những người muôn năm cũ” tìm đến không gian yên tĩnh, bộ tứ cà phê còn chinh phục trái tim giới trẻ, du khách xa gần không chỉ bởi hương vị cà phê đậm đà, không gian đầy hoài niệm mà còn bởi câu chuyện phía sau mỗi tách cà phê.
Quán cà phê Nhân ban đầu được khai trương vào năm 1946, đặt tại 39D Hàng Hành. Quán do ba người đồng sáng lập nhưng chỉ có đôi vợ chồng Nguyễn Văn Thi và Trần Thị Thanh Kỳ tìm tòi công thức pha chế, và đặt tên cho quán là Nhân. Hiện nay, quán đã phát triển thành công ty sản xuất cà phê, cung cấp cho nhà hàng và siêu thị, không chỉ đơn thuần là một quán cà phê truyền thống.
Biển hiệu của tiệm cà phê Nhân.
Chuyển sang mô hình mới, cà phê Nhân có thêm nhiều chi nhánh ở Hà Nội, không chỉ gói gọn một địa chỉ duy nhất ở Hàng Hành. Những cửa hàng này được con cháu các cụ tiếp tục phát triển. Quán mang phong cách hiện đại thay vì hoài cổ. Ngoài cà phê, nơi đây còn phục vụ một số món ăn khác. Dù khi mở rộng và cập nhật xu hướng hiện đại, cà phê Nhân có thể mất đi một vài nét đặc trưng, nhưng chất lượng cà phê vẫn duy trì như ngày nào, với hương vị không đổi qua thời gian.
Một góc của quán.
Cốc cà phê Nhân.
Bát mì sốt vang.
Không gian nội thất của quán.
Quán có hai tầng.
Góc nhìn từ bên ngoài.
Giá kệ trưng bày cà phê.
Nhĩ
Đồng hành cùng Nhân, cà phê Nhĩ cũng đã có hơn năm mươi năm lịch sử. Quán đã chứng kiến bao thăng trầm và những sự kiện đáng nhớ tại mảnh đất thủ đô. Dù hấp dẫn với phong cách riêng, quán vẫn không mở rộng phạm vi hay tạo thêm chi nhánh. Các mảnh ghép của gỗ bạc màu dần theo thời gian, vừa đảm nhiệm vai trò bàn ghế, vừa tối ưu hóa không gian nhỏ và đông đúc tại đây.
Xôi được gói cẩn thận trong lá sen tỏa hương ngát.
Chúng mình ghé qua Nhĩ vào buổi sáng sớm, nhâm nhi ly cà phê, nhìn ngắm phố phường khi xe cộ còn thưa thớt, tiếng còi vẫn chưa hỗn loạn và một Hà Nội yên bình. Chỉ thế thôi, nhưng cũng biến buổi sáng cuối tuần thêm phần đáng nhớ. Lần đầu đến Nhĩ, mình theo chân người bạn thân. Đến nơi, thấy mọi người ngồi san sát, có phần ngột ngạt.
Mình tự hỏi sao mọi người lại chọn ngồi chật chội như vậy. Và câu hỏi được giải đáp khi nhấp môi vào ly cà phê do chủ quán tự tay pha chế. Mỗi ly ở Nhĩ tương đương hai chén trà, được đổ vào cốc thủy tinh vững chắc, thêm sữa đường, đánh bông bằng cây đánh trứng rồi thêm đá vào. Cà phê Nhĩ đậm đà, quen rồi sẽ nhớ mãi vị đắng đọng lại nơi đầu lưỡi. Những vị khách sành uống tin rằng cà phê phải được thưởng thức tại quán, do chính chủ pha chế. Mang về hoặc ngày nghỉ của bà chủ, hương vị sẽ khác biệt hoàn toàn.
Những thực khách thưởng thức cà phê.
Ly cà phê thơm ngát.
Dĩ
Hiện giờ không thể tìm thấy quán Dĩ nữa, nguyên nhân khiến cà phê Dĩ biến mất có lẽ là vì hậu duệ cụ không đảm nhận tiếp tục. Đây chính là nỗi tiếc nuối sâu sắc của những ai yêu mến cà phê. Cà phê Dĩ giờ đây chỉ còn lại trong ký ức của người Hà Nội cổ, cũng như trong những câu chuyện sau này.
Giảng
Thật sự là tiếc nuối nếu cái tên Giảng không có mặt trong nhóm “tứ trụ cà phê Hà Nội”. Nhiều người cho rằng Giảng không thuộc vào “tứ trụ” bởi đường hướng của quán có phần đổi mới, quán phát triển mạnh cùng với danh tiếng cà phê trứng. Quán cà phê do cụ Nguyễn Văn Giảng sáng lập, cụ từng là nhân viên pha chế ở khách sạn Metropole thời Pháp, và “siêu phẩm” cà phê trứng là một biến thể khéo léo của thức uống Capuchino. Mặt tiền cà phê Giảng bé nhỏ, dễ dàng bị bỏ lỡ khi đi trên tuyến đường Nguyễn Hữu Huân. Dù phía trước quán nhỏ gọn nhưng không gian bên trong lại rộng rãi, thoải mái, và còn có hai tầng.
Bảng hiệu của quán.
Thức uống cà phê trứng.
Nội thất bên trong quán không quá cầu kỳ mà vẫn giữ được sự giản dị. Bộ bàn ghế gỗ cũng đã phai màu. Thực đơn ngày càng phong phú hơn, không chỉ chuyên về cà phê mà còn có nhiều đồ uống khác. Dù vậy, cà phê trứng và cacao nóng vẫn là hai món được yêu thích nhất. Đặc sản cà phê trứng của quán đã đến mức mà du khách nước ngoài đến Hà Nội đều phải thử. Ở thị trường quốc tế, bài viết về cà phê trứng luôn thu hút sự chú ý mạnh mẽ. Đối với du khách nước ngoài, cà phê Việt Nam mang hương vị đắng và mạnh mẽ, đối lập hẳn với phong cách nhẹ nhàng của cà phê Ý. Trong cốc cà phê ở Giảng, lớp kem trứng ngọt mịn hòa quyện với cà phê đen đắng, tạo nên một sự hòa quyện khiến nhiều người mê mẩn từ lần thử đầu tiên. Nếu có dịp, hãy tự thưởng cho mình một ly để không phải tiếc nuối nhé.
Những bức ảnh treo trên tường.
Bộ bàn ghế dần bạc màu theo thời gian.
Các khách hàng thân thiết.
Danh sách món của quán.
Người khách thường xuyên của quán.
Khi quán đầy khách.
Một góc nhỏ trong quán.
Bàn ghế cổ điển từ thời “ông bà tôi”.
“Cổng vào thiên đường”.
Không gian ấm cúng của quán.
Quang cảnh lối vào của quán.
Năng
“Bộ tứ cà phê” đã thêm cả Năng và Giảng vào danh sách, nhưng bởi vì yêu mến văn hóa cà phê Hà Nội nên chúng tôi đã khám phá cả hai. Cà phê Năng nổi bật với độ đậm đặc cuốn hút, khiến người ta mê mẩn vô cùng. Dẫu vậy, không ít người không thể chịu nổi mà phải “lùi bước”.
Cà phê Năng.
Quán hầu như không có nhiều sự đổi mới từ thời xưa, với các bộ bàn ghế nhựa sắp đặt lộn xộn. Khách tới sẽ tự lấy ghế và sắp xếp chỗ ngồi cho phù hợp. Những chiếc ghế nhựa đỏ đóng vai trò thay cho bàn. Khách hàng thường muốn ngồi ra vỉa hè, vừa thoáng mát lại vừa có thể ngắm nhìn phố phường Hà Nội, một thú vui thú vị khi thưởng thức cà phê. Ngày nay, cà phê Năng đã có mặt ở nhiều địa điểm khác nhau trên các con phố Hà Nội để phục vụ đông đảo khách hàng hơn. Tuy thế, quán vẫn duy trì được những nét đặc sắc vốn có.
Không gian quán, khá rộng rãi và mát mẻ.
Cà phê nồng nàn trong từng giọt.
Ly cà phê quyến rũ như men say.
Một góc nhìn từ trên cao.
Cà phê vượt xa khái niệm một thức uống thông thường; những quán cà phê xưa cổ lưu giữ tinh hoa và truyền thống của vùng đất kinh kỳ. Đây là điểm hội tụ nơi mà người hiện đại quay về chiêm nghiệm dấu ấn thời gian ông cha để lại. Nếu có dịp ghé qua mảnh đất Kinh Kỳ này, hãy thử khám phá “Tứ trụ cà phê” Hà Nội – “Nhân – Nhĩ – Dĩ – Giảng/ Năng”.
Tác giả: Nguyễn Thị Kim Chi
